Вақте ки мо дар бораи саҳмҳо дар соҳаи тандурустӣ фикр мекунем, мо одатан дар бораи ҳаёт ва марг, бемор будан ё солим будан фикр мекунем. Суҳбат дар бораи некӯаҳволии ҷисмонии шумо ва мумкин ки саломатии рӯҳии шумо – ва он хеле дар он ҷо қатъ мешавад.
Аммо ба саломатӣ бештар аз биологияи бадани шумо ва ҳатто шахсан худи шумо таъсир мерасонад, тавре ки як назарсанҷии нави Gallup ва Pivotal, як гурӯҳи хайрхоҳона, ки аз ҷониби Мелинда Франс Гейтс таъсис ёфтааст, нишон медиҳад. Ин махсусан ба заноне дахл дорад, ки аксар вақт дар бораи таҷрибаҳои манфӣ бо системаи тандурустӣ ва муборизаҳои давомдор барои ба таври ҷиддӣ қабул кардани нигарониҳои онҳо гузориш медиҳанд; саломатии бади онҳо ба траекторияи мансаб ва қобилияти муошират бо оилаҳо, дӯстон ва ҷомеаи васеъи онҳо таъсир мерасонад.
Он дар идораи духтур ё беморхона оғоз мешавад: 51 фоизи занон мегӯянд, ки дар панҷ соли охир таҷрибаи манфии соҳаи тандурустӣ доранд, дар муқоиса бо 39 фоизи мардон. Тақрибан аз 1 нафар аз 3 нафар гуфтаанд, ки ҳангоми гуфтани онҳо дард ё аломатҳои дигар, дар муқоиса бо 21 дарсади мардон, духтур онҳоро ҷиддӣ қабул накардааст ва 33 дарсад гуфтаанд, ки онҳо ё ташхиси нодуруст гузошта шудаанд ё ташхис нагирифтаанд. Хароҷоти пардохти нигоҳубин боз як омили боздоранда аст: 32 дарсади занон гуфтаанд, ки дар соли гузашта аз сабаби хароҷот аз нигоҳубин даст кашидаанд ё ба таъхир андохтаанд, дар ҳоле ки 25 дарсади мардон.
“Дидани он, ки нисфи занон дар Иёлоти Муттаҳида, ки дар панҷ соли охир дар ҷустуҷӯи ғамхорӣ буданд, эҳсос карданд, ки гӯё онҳо кӯмак ё ғамхории лозимиро нагирифтаанд, ин ошкоро ҳайратовар аст” гуфт Франс Гейтс дар паёми электронӣ ба ман. “Он дар бораи он ки мо ба саломатии занон чӣ қадар кам сармоягузорӣ кардаем ва то чӣ андоза мо интизорем, ки онҳо танҳо дардро паси сар кунанд ё номуайяниро қабул кунанд.”
Ва оқибатҳои ин таҷрибаҳо, нокомии табобати дуруст ба тамоми ҳаёти занон таъсир мерасонад. Зиёда аз нисфи занони ИМА, 54 дарсад, гуфтаанд, ки онҳо ҳадди аққал як таъсири марбут ба саломатиро ба ҳаёти оилавӣ ё муносибатҳои худ эҳсос кардаанд; 42 дарсад гуфтаанд, ки саломатии онҳо ба касб ё кори онҳо таъсири манфӣ расонидааст. Он ба ҷомеаи онҳо низ таъсир мерасонад: 32 дарсад гуфтаанд, ки саломатии онҳо ба қобилияти иштирок дар ҳаёти шаҳрвандӣ таъсир расонидааст.
Маблағ на танҳо ҷисмонӣ, балки рӯҳӣ аст: 48 фоизи занон гуфтаанд, ки онҳо бо як ҳолати солимии равонӣ, ба монанди депрессия ё изтироб мубориза мебаранд. Ва нобаробарии иҷтимоию иқтисодӣ зиёд аст. Занони сиёҳпӯст ва испониёӣ эҳтимоли зиёд гузориш медиҳанд, ки вазъи саломатии бад ё одилона доранд. Занҳое, ки даромади камтар доранд, нисбат ба онҳое, ки даромади бештар доранд, эҳтимоли зиёд бо сабаби саломатиашон бо муборизаи касб рӯбарӯ мешаванд.
Ман имкон доштам, ки бо Франс Гейтс, ки саломатии занонро дар кори худ авлавият додааст, тавассути почтаи электронӣ дар бораи пурсиш; бозёфтҳои он дар бораи ҷалби ҷомеа, менопауза, нигоҳубин ва ғайра; ва барои ҳалли мушкилоте, ки он ошкор мекунад, чӣ кор кардан мумкин аст. Мубодилаи мо дар зер оварда шудааст, барои равшанӣ ва дарозӣ каме таҳрир карда шудааст.
Кадоме аз ин пурсишҳо шуморо бештар ба ҳайрат овард ва чаро?
Шумораи занон [54 percent] ки гуфт, ки онҳо ҳангоми ҳомиладорӣ ё пас аз ҳомиладорӣ мушкилоти солимии равониро аз сар гузаронидаанд, бояд ҳамаи моро дар роҳи худ боздорад. Ва он далел, ки камтар аз се як зане, ки ба нигоҳубин муроҷиат мекарданд, онро муфид меҳисобанд, воқеан нигаронкунанда аст. Аз ин рӯ, ман дар бораи ҳамгироии солимии равонӣ ва ҷисмонии занон, махсусан дар давраи ҳомиладорӣ ва баъди таваллуд хеле сахт эҳсос мекунам. Солимии равонӣ ва ҷисмонӣ бо ҳам алоқаманданд.
Барои гирифтани ҷавобҳо бори зиёд ба дӯши занон гузошта мешавад. Ҳамаи мо сазовори ин қадар беҳтарем.
Бозёфтҳои дигар аз тадқиқоти Gallup/Pivotal:
- 28 дарсади занон гуфтаанд, ки давраи ҳайз ба он таъсир кардааст, ки то чӣ андоза онҳо метавонанд дар кор саъй кунанд, дар ҳоле ки 22 дарсад гуфтаанд, ки ин боиси кам ҷалб шудани онҳо дар ҷомеаи худ шудааст.
- 56 дарсади занон мегӯянд, ки барои қабули қарори огоҳона дар бораи пешгирии ҳомиладории худ бояд таҳқиқоти худ гузаронанд
- 64 фоизи занон гузориш доданд, ки ҳангоми гузаронидани тадқиқоти худ дар шабакаҳои иҷтимоӣ маълумоти бардурӯғ ё нодурустро дар бораи пешгирии ҳомиладорӣ пайдо кардаанд.
- 37 фоизи заноне, ки аз менопауза гузаштаанд, гуфтанд, ки онҳо бори аввал дар бораи менопауза вақте фаҳмиданд, ки аломатҳои худро эҳсос карданд.
Тақрибан сеяки занон дар ин назарсанҷӣ гуфтаанд, ки мушкилоти саломатӣ имкони ҷалби онҳоро дар ҷомеаи худ маҳдуд кардааст. Ин дар амал чӣ гуна аст ва ҳангоми иштироки пурраи занҳо ҷомеаҳо чиро аз даст медиҳанд?
Занон аксар вақт такягоҳи ҷамоатҳои худ мебошанд, хоҳ онҳо ҳамсояҳои худро дар атрофи ягон кор муттаҳид мекунанд, роҳбари PTA ё дар идораи интихобшуда хизмат мекунанд. Бе доштани занон – ва ғояҳо ва овозҳои онҳо – дар ин нақшҳо, мо нисфи сӯҳбатро аз даст медиҳем. Масъалаҳое, ки ба занон ва оилаҳо дахл доранд, эҳтимоли камтар ба рӯзнома ворид мешаванд. Эҳтимолияти ҳалли онҳо камтар аст.
Вақте ки зан мушкилоти саломатӣ дорад ва ӯ бояд вақти зиёд ва захираҳои худро барои ҷавобҳо сарф кунад, ин нишон додани ӯро дар он ҷойҳо душвортар мекунад. Мо дидем, ки дар пурсиш: 30 дарсади занон гуфтаанд, ки саломатии онҳо имкони ҷалби онҳоро дар ҷомеаҳои худ маҳдуд кардааст. Ва ҳангоме ки занҳо нигоҳубини лозимаро гирифта натавонистанд, ин фоиз дучанд шуд.
Дар бораи саломатии занон аксар вақт ҳамчун як масъалаи шахсӣ сухан меравад, аммо ин маълумот ба мо кӯмак мекунад, ки исбот кунем, ки он ҳам як масъалаи иқтисодӣ, як масъалаи оилавӣ, як масъалаи ҷомеа аст – он ба тамоми ҷомеа таъсир мерасонад.
Нигоҳубин ва ӯҳдадориҳои оилавӣ бисёр занонро аз гирифтани ёрии тиббӣ, бахусус занони испанӣ ва сиёҳпӯст пешгирӣ мекунанд. Чунин ба назар мерасад, ки ин як сикли бадро ба вуҷуд меорад: занон аксар вақт бо нигоҳубини оилаҳои худ банд ҳастанд, ки саломатии худро беэътиноӣ мекунанд. Дар ниҳоят, онҳо ба нигоҳубин ниёз доранд. Ба фикри шумо барои шикастани ин намуна чӣ кор кардан мумкин аст? Оё роҳи ҳалли хайрхоҳона вуҷуд дорад? Кадом тағйироти сиёсати давлатӣ метавонанд ворид карда шаванд?
Ба занон аксар вақт таълим медиҳанд, ки худро дар ҷои аввал гузоранд ва эҳтиёҷоти худро кам кунанд. Онҳо на ҳамеша вақт барои нигоҳубини худ доранд, зеро онҳо ба ғамхорӣ дар бораи дигарон хеле банд ҳастанд. Ва онҳо метавонанд барои нигоҳубини кӯдак ё нигоҳубини саломатии хонагӣ барои волидони пири худ имкон надиҳанд. Тадқиқоти мо нишон дод, ки ҳар шаш зан як нафар аз сабаби масъулияти нигоҳубини аъзои оилаашон нигоҳубини тиббиро ба таъхир меандозад. Барои занони сиёҳ ин аз панҷ як нафар ва занони испониёӣ аз чаҳор як нафар аст. Бисёре аз занон бо роҳи баланд рӯбарӯ ҳастанд, то ҳатто ба идораи табиб бирасанд.
Ин мумкин аст, ки ба одамон мувозинат дар соҳаи тандурустӣ ва масъулиятҳои оилавӣ осонтар шавад – аммо он аз бисёр ҷиҳатҳо амал хоҳад кард. Маҳз аз ин рӯ, ман ҳам ба саломатии занон ва ҳам дар нигоҳубини онҳо сармоягузорӣ мекунам ва ман бештар хайрхоҳонро ташвиқ мекунам, ки ин корро кунанд. Соҳибкорон инчунин метавонанд кормандонро бо сиёсати рухсатии хуби музднок ва ҷадвалҳои боэътимод, вале чандир дастгирӣ кунанд.
Аммо барои занон дар ҳама ҷо манфиат гирифтан лозим аст, ки мо ба раҳбарони ҳукумат ниёз дорем, ки ба афзоиши дастрасӣ ба нигоҳубини арзони кӯдакон, дастгирии саломатии хонагӣ ва рухсатии тиббии оилавӣ афзалият диҳанд. Ин сиёсатҳоест, ки аксарияти амрикоиҳо дастгирӣ мекунанд, зеро ин масъалаҳоест, ки ба ҳама дахл доранд. Ҳамин тавр, дар ин ҷо як имконияти воқеӣ вуҷуд дорад, ки ба оилаҳо кӯмаки муфид пешниҳод кунад.
Ман аз нокомии дастаҷамъии мо дар мавриди менопауза ба ҳайрат афтодам: Занҳо гузориш медиҳанд, ки онҳо аз нишонаҳои менопауза огоҳ нестанд, то он даме, ки онҳоро мустақилона эҳсос накунанд, онҳо мубориза мебаранд, то ба духтур муроҷиат кунанд, то нишонаҳои менопаузаро ҷиддӣ қабул кунанд ва таҷрибаи менопауза онҳо онҳоро дар касбашон бозмедошт. Кадом қадамҳои кӯтоҳмуддат ва дарозмуддат барои ҳалли ин мушкилот мо метавонем анҷом диҳем?
Агар зиёда аз сеяки занон танҳо дар бораи аломатҳои менопауза ҳангоми гузаштанашон маълумот пайдо кунанд, система бешубҳа кор намекунад. Занҳо бояд дар бораи менопауза пеш аз он ки онро аз сар гузаронанд, аз духтурони худ омӯзанд. Аммо духтурон дар вақти дар мактаб буданашон дар давраи менопауза маълумот ва таълими лозимиро намегиранд. Як духтур ба ман гуфт, ки вай дар тӯли тамоми солҳо дар мактаби тиббӣ танҳо як лексия дар бораи менопауза гирифтааст. Яке гуфт, ки боре зикр шудааст. Онҳо дар ҷустуҷӯи омӯзиши беҳтар ҳастанд, аммо пайдо кардани он метавонад душвор бошад. Аз ин рӯ, Pivotal бо Ҷамъияти Менопауза ҳамкорӣ мекунад, то омӯзиши табибонро оид ба менопауза густариш диҳад, то табибон, ҳамшираҳои шафқат ва дигар провайдерҳои соҳаи тиб метавонанд ба иттилооте, ки онҳо барои кӯмаки беҳтар ба беморони худ ҷустуҷӯ мекунанд, дастрас кунанд.
Чунки менопауза танҳо дар бораи нороҳат будан нест; он инчунин метавонад изтироб, тапиши дил, бехобӣ – аломатҳои назаррасе оварад, ки дар ҳақиқат занонро боздорад. Зиёда аз чоряки заноне, ки менопауза ё перименопаузаро аз сар гузаронидаанд, гуфтанд, ки ин кор кардан ба потенсиали пурраи худро дар ҷои кор душвортар кардааст. Яке аз 10 нафар маҷбур шуд, ки рухсатӣ гирад ё кори худро комилан тарк кунад. Ин танҳо набояд бошад. Занон набояд дар лаҳзае, ки онҳо метавонанд ба нақшҳои роҳбарикунанда қадам гузоранд, ба ақиб нишинанд.
Қадамҳои фаврӣ метавонанд аз ҷониби сиёсатмадорон, бахусус дар сатҳи давлатӣ бошанд. Онҳо метавонанд нигоҳубини менопаузаро дар суғурта ва фарогирии Medicaid дар бар гиранд ва ба занони давраи менопауза, тавре ки онҳо барои ҳомиладорӣ мекунанд, муҳофизати ҷои корро пешниҳод кунанд, то занҳо бидуни аз даст додани ҷои корашон нигоҳубини лозимаро гиранд. Ман инчунин ба роҳҳои ҳалли дарозмуддат тамаркуз мекунам, ба монанди тавсеаи омӯзиш барои провайдерҳои тиббӣ ва сармоягузорӣ ба тадқиқот барои суръат бахшидан ба имконоти табобат.
Занон дар ин рӯзҳо дар сафи пеш аз тамоюлҳои солимии саломатӣ қарор доранд ва аммо, тавре ки пурсиш нишон медиҳад, занон инчунин дар бораи як тонна маълумоти бардурӯғ дар бораи саломатӣ дар васоити ахбори омма дучор меоянд. Ба фикри шумо чаро занон аксар вақт ҳадафи ин гуна мундариҷа қарор мегиранд? Чӣ кор кардан мумкин аст, ки занонро ба маълумоти дурусти тиббӣ равона созанд ва эътимоди онҳоро ба маълумоти дурусти тиббӣ эҷод кунанд?
Аз се зан як нафар гуфт, ки вай бе ташхис, бо дарди ӯ аз кор рафтан ё бе ҷавоб ва ё қадамҳои минбаъда мулоқотро тарк кардааст. Шумо метавонед бифаҳмед, ки чаро он занҳо ба ҷустуҷӯи маълумот дар интернет шурӯъ мекунанд. Ва азбаски саломатии занон кам маблағгузорӣ карда шудааст ва таҳқиқ нашудааст, дар он ҷо маълумоти боэътимод вуҷуд надорад, ки барои одамон бо маълумоти бардурӯғ ворид шудани ҷойҳои зиёдеро фароҳам меорад. Сармоягузорӣ ба тадқиқоти илмии мӯътамад барои пур кардани ин холигоҳ ҳам ба занон ва ҳам ба табибони онҳо дар бораи таъиноташон маълумоти бештар медиҳад.
Дар робита ба кори созмони худ, шумо кадом сармоягузорӣ мекунед, ки шумо фикр мекунед, ки метавонад дар ҳалли мушкилоти аслии дар ин пурсиш ошкоршуда пешравӣ кунад?
Мо бояд дар айни замон масъаларо ҳал кунем ва мо бояд ба муддати тӯлонӣ муроҷиат кунем. Дар айни замон, занон дар лаҳзаҳои муҳими ҳаёти худ ба нигоҳубини беҳтар ниёз доранд.
Яке аз роҳҳое, ки мо дар Pivotal сармоягузорӣ мекунем, ин осон кардани кӯмаки солимии равонӣ ба занон дар давоми ҳомиладорӣ ва баъд аз ҳомиладорӣ мебошад. Ҳамин тавр, мо ба моделҳои ҳамгирошуда сармоягузорӣ мекунем, ки саломатии рӯҳӣ ва ҷисмониро зери як сақф гузоштаанд. Ман дар аввали соли равон ба як клиникаи тиббӣ дар Алабама ташриф овардам, ки дар онҷо онҳо дар аввал мушкилотро ба мисли депрессия ва изтироб муайян мекунанд ва сипас ба модар дар тӯли нигоҳубини ҳомиладории худ дар як ҷо кӯмак мекунанд. Ин модел чизест, ки мо ба он сахт бовар мекунем.
Нигоҳубини беҳтар барои менопауза омӯзиши беҳтарро талаб мекунад, ки мо дар бораи он ҳам дар оянда ва ҳам дар дарозмуддат фикр мекунем. Ман зикр кардам, ки мо омӯзиши бештари менопаузаро барои табибоне, ки ҳоло амал мекунанд, дастрас мегардонем. Ин чизест, ки ман дар ҳақиқат ба ҳаяҷон омадам, зеро ман аз табибон шунидаам, ки воқеан мехоҳанд беморони худро беҳтар дастгирӣ кунанд ва дар ҷустуҷӯи маълумоти беҳтаре ҳастанд, то онҳо ин корро кунанд. Ва дарозмуддат, менопауза бояд як қисми бештари барномаи таълимӣ дар мактабҳои тиббӣ бошад.
Таваҷҷӯҳи дигари дарозмуддати мо ин аст, ки кӯшиши ҷуброн кардани даҳсолаҳои вақти аз даст рафтаро дар таҳқиқот аст. Мо дар ҳамкорӣ бо як созмони инноватсионии бо номи Wellcome Leap тадқиқоти тиббиро маблағгузорӣ мекунем. Онҳо кӯшиш мекунанд, ки пешрафти саломатии занонро дар ҳама чиз аз бемориҳои аутоиммунӣ то бемориҳои дилу рагҳо дар тӯли солҳо суръат бахшанд, на даҳсолаҳо, ки дастовардҳои саломатӣ одатан чанд вақт тӯл мекашанд. Ин гуна таъҷилӣ ба занон ниёз дорад ва сазовори он аст.
